Kruisweg, Bos Weg; dag 1 (maandag 16 juli 2018)

Voor het eerst zag ik 'm: de grote bonte specht.
Ik wist wel dat ie er zat - een hele familie - want je hoort ze.
Ze bezoeken bovendien de voedertafel van buren die tegen het bos aan wonen.
Maar het lijkt erop dat de specht op dag 1 een beetje de kluts kwijt is.
Hij vliegt wat onbeholpen rond tussen de gekapte bomen. 
Op zoek naar een verdwenen nest?
Of gealarmeerd door het op handen zijnde verlies van zijn territorium?

Grote bonte specht. Foto: Wikipedia.

Vandaag - dinsdag 17 juli, officieel dag 2 van de kap - is er iets geks, te Kruisweg (Kloosterburen).
Vanmorgen vroeg lag mijn camera klaar, in de filmstand.
Dit om een filmpje te maken van de harvester, op weg naar het, tja, slagveld.
Want de eerste dag nam de harvester gewoon de algemene wandelroute, langs de essenlaan: 

'Laan' te Kruisweg. De eerste dag nam de harvester deze route.
16 juli 2018. Foto Blogwachter.

Maar het is nu 12 uur in de ochtend, en de machinist is nog altijd niet gearriveerd.
Daar staat het peperdure monster.
Werkeloos, te niksen:

Harvester, geparkeerd langs de bosrand te Kruisweg.
16 juli 2018. Foto Blogwachter.

Tandarts?
Dagje vrij?
Of is er iets anders aan de hand?
Dat is niet denkbeeldig, gezien de stand van zaken na een klein dagje kapwerkzaamheden.
Verschillende blauw gemarkeerde bomen zijn gewoon afgezaagd, en diverse anderen zijn zwaar beschadigd of verminkt:

Kap, dag 1, dorpsbos te Kruisweg: beschadigde of gehalveerde 'toekomstbomen'.
16 juli 2018. Foto's Blogwachter.

Zoveel schade op zo'n klein stukje, na enkele uren werk.
Maar gezien mijn ervaringen elders kan ik me nauwelijks voorstellen dat Staatsbosbeheer uit zichzelf heeft ingegrepen vanwege - zomaar een greep - beschadigde niet-essen.
Hoe dan ook zou het voor het eerst zijn, tenminste tijdens de kap.
Zou het dan tóch zin hebben om er als dorp met de neus bovenop te zitten?

Er valt nog meer op.
Hieronder een gekapte en tamelijk dikke els, die beslist niet in de weg stond:

Gekapte els, dorpsbos te Kruisweg.
16 juli 2018. Foto Blogwachter.

Verder een aantal andere niet-essen - diverse lijsterbessen, Spaanse aak - ogenschijnlijk zonder reden gekapt:

Gekapte lijsterbes, Spaanse aak, dorpsbos te Kruisweg.

16 juli 2018. Foto Blogwachter.

En, nog meer, beschadigde 'toekomstbomen':

Beschadigde elzen, dorpsbos te Kruisweg.

16 juli 2018. Foto Blogwachter.

Het verdient geen schoonheidsprijs.
Maar ongewoon is het ook niet, en in andere bossen is het soms zelfs erger.
Want hier is, tenminste, de bosbodem nog intact:

Doorgangszone harvester, dorpsbos te Kruisweg.

16 juli 2018. Foto Blogwachter.

Al ziet het er dan wél wat rommelig uit.
Vermoedelijk heeft de machinist gewoon een dagje vrij.

Kruisweg, Bos Weg; dag 0 (zondag 15 juli 2018)

Gisterenmorgen - het is nu dag 1 van de kap te Kruisweg, Kloosterburen, oftewel 16 juli) - iets na half 8 wakker geworden van het plotselinge geraas van de harvester.
Het afgelopen weekend stond ie er al, naast de voornaamste entree van het bos, netjes verscholen tussen het groen.
Zo konden we alvast een beetje aan hem wennen:

Entree dorpsbos Kruisweg, 16 juli 2018. 
Foto's Blogwachter

Vermoedelijk werd de 'alleskunner' hier afgeleverd door een oplegger.
Want je kunt er natuurlijk geen grote afstanden mee over de weg.
Het is inmiddels een bekend beeld: een enorm lange arm ('riskzone 90 m') en - geluk bij een ongeluk - de voor ons bos gereserveerde speciale harvester met rupsbanden die de bodem minder beschadigen dan gewone banden:

De lange arm van de harvester,
dorpsbos Kruisweg, 16 juli 2018. 
Foto's Blogwachter

Gelukkig is het nu al geruime tijd droog.
Hierdoor is de grond keihard geworden en zal er vermoedelijk sowieso minder schade worden aangericht aan de bosbodem dan in andere bossen - waaronder Bedum - die in nattere periodes zijn 'uitgedund'.

Bord nabij entree dorpsbos Kruisweg,
16 juli 2018. Foto Blogwachter

Wat gaat er bij ons eigenlijk precies gebeuren?
In Kruisweg hebben wij een heel speciaal bord, met daarop een tekening.
Het gaat om een 'schetsvoorstel' voor een 'herplant'-plan:

Bord nabij entree dorpsbos Kruisweg,
16 juli 2018. Met herplantplan.
Foto Blogwachter

Een 'herplantplan' is voorlopig uniek voor Kruisweg, volgens onze boswachters.
Zo zie je dat de aanhouder wint...of liever gezegd: toch íets voor elkaar krijgt. 
Desondanks mopperen sommige dorpsbewoners dat ze de bijschriften niet kunnen lezen - die zijn inderdaad onleesbaar - en dus niet begrijpen waar de arceringen voor staan.
Het origineel, dat ik eerder voorbij zag komen in de boscommissie van het dorp, is een A1-tekening met handgeschreven bijschriften.
De verschillende kleuren en arceringen staan voor verschillende soorten aan te planten bomen.

Mijn plan voor de komende weken is om de 'schade', in pakweg twee weken volgens planning aan te richten in dit bos, van dag tot dag 'bij te houden'.
Zo is ook gemakkelijker te zien of de in het bos aanwezige niet-essen daadwerkelijk zoveel mogelijk gespaard zullen blijven - zoals beloofd door Staatsbosbeheer.
Verder kunnen andere dorpsbewoners met andere dorpsbossen zien wat hen te wachten staat.
Zo hoop ik toch nog bij te kunnen dragen aan de redding van enkele percelen, of desnoods bomen.
Want elke boom is er één, wat mij betreft.

Eik langs slootrand, dorpsbos Kruisweg,
16 juli 2018. 

Foto Blogwachter

Voor dag 0 begin ik met een aantal foto's van de staat van het bos direct vóór het begin van de kap.
Hieronder de favoriete plek van diverse dorpsbewoners: een houten loopbrug omgeven door oude hazelaars.
Het is er bijna... romantisch: 

Centrale plek, dorpsbos Kruisweg, 16 juli 2018. 
Foto's Blogwachter

Diverse bomen in de omgeving hebben oranje markeringen, maar de meeste niet:

Gebleste essen, dorpsbos Kruisweg, 16 juli 2018. 
Foto's Blogwachter

Volgens een boswachter heeft de machinist de opdracht om 'niet-essen zoveel mogelijk te sparen'.

Maar alle essen (circa 90% van dit bos) gaan dus grotendeels plat, ongeacht hun toestand.

Enkele bomen zijn blauw gemarkeerd, bijvoorbeeld omdat er - mits overduidelijk natuurlijk - een nest in zit.

Of omdat de geluksvogel om onduidelijke redenen in (tot?) de orde van de 'Toekomstbomen' verheven is (een hele eer, want steeds zeldzamer...)

Geluksboom met nest, dorpsbos Kruisweg, 

16 juli 2018. 

Foto Blogwachter

Maar ook zo'n eervolle blauwe markering blijkt in de praktijk niet altijd een garantie voor behoud.

Zie ook mijn foto's van Wehe, waar blauw gemarkeerde 'toekomstbomen' massaal - met

honderden dus - werden gekapt.

Wat is er verder te zien in het bos te Kruisweg?

Ondanks de monocultuur toch meer boomsoorten dan je denkt.

Populieren natuurlijk, waarover ik al eerder schreef.

Verder, zoals gebruikelijk in de nogal natte Groninger kleibossen, veel elzen.

Langs de randen bovendien zeer veel meidoorns.

Hoewel niet zoveel als (ooit, dat wil zeggen, vóór de kap aldaar) in Wehe.

Vervolgens - zoals achtereenvolgens te zien op onderstaande afbeeldingen - oude hazelaars, (Amerikaanse) esdoorns, Spaande aak, eiken (hoewel helaas niet erg oud), berken, lijsterbessen en enkele paardenkastanjes.

 Dorpsbos Kruisweg, 16 juli 2018. Foto's Blogwachter. 

Te zien zijn achtereenvolgens: hazelaar, Amerikaanse esdoorn, Spaanse aak, eik, berken, lijsterbes en kastanje.

Maar dat is niet het enige.

Wie goed kijkt ziet in het voorjaar veel 'stinseplanten', waaronder Spaanse hyacint, sneeuwklokjes, narcissen en krokussen.

Verder, zoals in elk echt - waarmee ik bedoel: volwassen geworden bos - varens:

 Onderbegroeiing dorpsbos Kruisweg, 16 juli 2018. 

Foto Blogwachter

Dit in schrik contrast met de grote hoeveelheden brandnetels die we de komende jaren tegemoet kunnen zien.

Verder natuurlijk dieren.

Af en toe een ree, dan een sperwer - bijzonder voor ons bos - spechten, egels, vele vleermuizen, diverse knaagdieren, (nacht)vlinders - zoals de kolibrivlinder op onderstaande afbeelding - libellen, en vele, vele vogels.

Kolibrivlinders op het pad, dorpsbos Kruisweg. 

Foto Blogwachter, 2017

De zanglijster is er vaste gast en in het vroege voorjaar zag ik een staartmees, fladderend langs de bosrand, en verder hóór je vooral veel uiteenlopende vogels.

Bij het krieken van de dag is het orkest bijna oorverdovend.

Dit zal ik vermoedelijk nog het meeste missen, als het bos plat is.

Cartoon, verkregen via internet. 

Vrij vertaald: 'Ik ben halfvol', 'Ik ben half leeg', 'Volgens mij is dit pis'.

Maar vooruit, laten we het vooral LEUK houden, zoals de huidige mode voorschrijft.

Er is ook een hut in ons bos, en wel een héél mooie:

Hut, dorpsbos Kruisweg, 16 juli 2018. 

Foto Blogwachter

Verder veel romantische bosranden en dit (kronkel)paden:

Bosrand en paden, dorpsbos Kruisweg, 16 juli 2018. 

Foto's Blogwachter

Wie de jeugd heeft, heeft de toekomst.

Dus als je de vele zaailingen ziet in dit bos - hieronder de lijsterbes - dan is er nog hoop:

Zaailing lijsterbes, dorpsbos Kruisweg, 16 juli 2018. 

Foto Blogwachter

Maar zal de harvester al deze jonge boompjes sparen?

De voortekenen zijn niet mis te verstaan.

Een oranje pijl betekent dat de harvester op die plek doorgang moet vinden.

Op deze plekken zal dan ook niets worden herplant, zodat de harvester op elk moment gewenst weer toegang zal kunnen hebben tot het gehele bos:

Gemarkeerde doorgangen voor de harvester.

Dorpsbos Kruisweg, 16 juli 2018. 

Foto Blogwachter

Als je het bos zo ziet, in deze weelderige staat, vraag je je onwillekeurig toch af of het echt zo erg is gesteld, met de bomen.

Want de in dit bos aanwezige essen maken, om zo te zeggen, geen dóódzieke indruk.

Elders, waar Staatsbosbeheer minder haast schijnt te maken met de kap, heb ik het veel erger gezien, zoals te Warffum.

In het dorpsbos te Kruisweg zijn de kruinen nog groen, en lijken de (zwaar) aangetaste bomen in de minderheid:

Kruinen dorpsbos Kruisweg, 16 juli 2018. 

Foto's Blogwachter

Moet dit bos werkelijk nu al plat?

Met alles erop, eraan, en erin?

Kunnen we het niet beter eventjes... aankijken?!

Ja, het gaat plat.

En hoe.

Hieronder alvast een voorproefje voor morgen.

Al vanaf dag 1 van de kap zal het beeld van het onderstaande paadje nooit meer hetzelfde zijn:

Kronkelpad, dorpsbos Kruisweg, 16 juli 2018. 

Foto Blogwachter

Grote bomen: een klasse apart (Meir Shalev)

Het is heerlijk om van de natuur te houden.
Je hoeft geen 'oortjes' in op de fiets of tijdens het (hard)lopen, maar kijkt, hoort, ruikt, proeft en tast om je heen en ontdekt steeds nieuwe wonderen.

Wat is dat voor vogeltje, dat daar in de struiken schiet?
En dat bloemetje, ken ik dat?
Je komt zintuigen tekort: wat een variatie, wat een rijkdom!

Het is gevaarlijk om van de natuur te houden.
Zeker in deze tijd.
Want er gaat tegenwoordig zoveel kapot, op zo'n hoog tempo, dat het nauwelijks meer te verwerken valt.

Dat wil zeggen: voor een natuurliefhebber.
Het maakt je kwetsbaar, en het maakt je boos.
En als je dan boos bent, kan het zomaar lijken alsof je (zo ongeveer) de enige bent.
Anderen kijken je wat meewarig aan, als je weer eens over gekapte bomen begint, over verdwenen vogeltjes, of over de intensieve landbouw en de grootschalige - sluipende maar onomkeerbare - verwoesting van het landschap. 

Als ik me zo voel, dan grijp ik naar de (grote) schrijvers.
Want hoewel grotendeels morsdood, voelen ze vaak als vrienden.
Bijvoorbeeld George Orwell, die niet uitsluitend over totalitaire staten schreef, maar die ook mooier dan wie dan ook beschrijft hoe de zanglijster zingt, en waarom dat zo'n wonder is.

Of naar onze 'eigen' Hans Warren, die zich in de jaren zeventig vreselijk druk maakte over het platspuiten van bloeiende wegbermen.

De Israëlische schrijver Meir Shalev leeft gelukkig nog en publiceerde onlangs een heerlijk boek over zijn wilde tuin:

Omslag 'Mijn wilde tuin; Aantekeningen van een wildtuinier',
Meir Shalev, Ambo-Anthos

Shalev schrijft niet uitsluitend over zijn tuin, maar bijvoorbeeld ook over bomen, waarbij hij een speciale voorkeur aan de dag legt voor 'grote bomen'.

'Grote bomen' is natuurlijk een volstrekt onwetenschappelijke categorie:

Ik gebruik de grootte van bomen ook voor een onprofessionele botanische indeling. Behalve indelingen op grond van andere eigenschappen [...] heb ik ook deze: grote bomen en de rest. 

Ha! Zo'n op zichzelf staande categorie is precies wat we - in deze tijd - meer dan ooit nodig hebben om de unieke waarde van bepaalde bomen preciezer te kunnen bepalen.
Want boswachters komen maar al te vaak met argumenten als 'vindt u een jóng bos dan geen bos?!' - waarbij ze je streng en enigszins medelijdend aankijken - en alle denkbare varianten van 'het groeit wel weer aan'.

Terwijl we allemaal weten dat bomen niet erg snel groeien. 
Het duurt dus vaak een mensenleven of langer voordat een boom weer een, tja, 'grote' boom is.

Om de omvang van een boom als reden voor behoud te kunnen inzetten moeten we natuurlijk wel weten wat we precies onder een 'grote' boom moeten verstaan.
Shalev:

Hoe stel je vast dat een boom groot is? Op grond van zijn hoogte? De diameter van zijn stam? De omvang van zijn bladerkroon? Geen van deze kenmerken is in zijn eentje een absolute maatstaf, maar als je een grote boom ziet, weet je dat het er een is, en je hoort het ook: het geruis van de wind in zijn takken is anders en aangenamer dan het geritsel in de takken van zijn kleine broeders. Je voelt het ook: alle planten geven zuurstof, frisheid en verschillende geuren af aan de lucht, maar grote bomen ademen bovendien kalmte en veiligheid en dwingen een aangename bewondering af die je niet voor je kunt houden.

Hier is geen woord Chinees bij.
Ik kan het niet beter zeggen.

Maar dan: de huidige tijd schijnt het op de bomen voorzien te hebben.
En dan vooral op de gróte bomen.
Gekapt worden ze, in zulke grote aantallen dat het een steeds groter deel van de bevolking begint op te vallen.

Toegegeven: soms kan het niet anders.
Als een boom ziek is, dreigt om te vallen, gevaar oplevert voor de omgeving.
Dan moet ie gekapt, maar hoe?
Het gaat tenslotte toch om een levend wezen.

Je kunt dus maar beter het zekere voor het onzekere nemen, aldus Shalev:

Voelen bomen pijn? Ik betwijfel het. Schreeuwen ze als ze pijn lijden? [...] Maar ik onderschrijf wel de mening dat mensen - als bomen inderdaad pijn voelen en hun leed uitschreeuwen - hun stem niet kunnen horen, net zomin als ze in staat zijn om wie dan ook te horen en te begrijpen die zo verschilt van henzelf.

Misschien is het net als met het eten van vlees.
Als je het doet, dan zou je het tenminste met veel respect moeten doen, omgeven door rituelen en dankzeggingen, in vol besef.
En nooit gedachteloos, uit een cellofaantje (nee, ik ben niet religieus). 

Zo zou een houthakker moeten zijn als 'de jonge vriend Gal', die Shalev helpt met het kappen van een ten dode opgeschreven boom in zijn 'wilde tuin':

We gingen zitten en dronken een koud glas water. Hij zei: 'Mijn hele humeur is naar de knoppen. Ik haat het om een boom tot op de grond toe af te zagen. Ik snoei en red ze liever, maar hier zat er niets anders op.' Hij laadde de takken met de bladeren op de wagen en bracht ze weg naar de inzamelingsplek voor snoeiafval. De plakken van de boomarmen en de stam nam hij mee als brandhout.

Wat zou het mooi zijn als onze zieke essenbossen door dergelijke zielen zouden worden uitgedund, in plaats van 'verjongd' door kolossale harvesters en daarmee voor tientallen jaren verminkt.

Volgende week wordt ons bos gekapt, te Kruisweg.
Er zijn tenminste rupsbanden gereserveerd, en de iets oudere eik langs de slootrand krijgt een groen lintje, net als de paardenkastanje op de open plek.

Maar toch:

Op het schilderij in de lijst die wordt gevormd door het keukenraam bleef een leegte achter, als in een mond waaruit een tand was getrokken, en in het hart een triest, bedrukt gevoel.

Binnenkort zal ik vanuit het woonkamerraam het bos niet meer zien.

Ook zal ik niet meer worden gewekt door een compleet orkest van vogels die zich, in ons dorpsbos, luidkeels verheugen over een nieuwe dag.

De gemeente Loppersum, 'zuinig op haar bomen'?

De gemeente Loppersum houdt van bomen.
'We kunnen niet zonder bomen', aldus de gemeente, want 'bomen zijn van levensbelang'.
Om die reden krijgen de bomen een hele pagina, van de gemeente Loppersum, in de Ommelander Courant.
Een zogeheten 'bomenspecial'.
Een hele eer! 

Bomenspecial Loppersum editie 6 juni 2018

Maar helaas houdt de gemeente Loppersum niet van roeken.
Want roeken maken herrie en moeten dus weg: 

Ommelander Courant, 2017

Ongelukkig genoeg nestelen roeken - groepsgewijs nog wel - in (hoge) bomen.
Helaas, pindakaas: dan moeten die bomen (pechvogels, net als de roeken) dus, tja... eveneens weg.
Nu ja, 'weg': de bomen worden 'dusdanig gesnoeid dat opnieuw nestelen wordt tegengegaan': 

Ommelander Courant, 2017

Wat houdt 'dusdanig snoeien' in de praktijk eigenlijk in?
Nieuwsgierig geworden, neem ik eens een kijkje in Loppersum.
Op 18 maart 2018 trof ik, aan de Wijmersweg, onder meer deze boom, waarin drie nesten:

Loppersum, Wijmersweg, 18 maart 2018.
Foto Blogwachter.

Maar of dit nesten van roeken zijn kan ik als leek natuurlijk niet beoordelen.
Hoe dan ook: ze bevinden zich opvallend dicht bij elkaar, wat typisch is voor roeken en andere kraai-achtigen.
Veel andere bomen in dit bos zijn op dat moment al wél gekapt, hoewel vermoedelijk in verband met de essentaksterfte.
Zoals gewoonlijk zijn ook hier vooral de dikste bomen gekapt, waaronder opvallend veel niet-essen: 

Loppersum, Wijmersweg, 18 maart 2018.
Foto Blogwachter.

Zaten hier ook al roeken-nesten in?
In ieder geval zijn vrijwel alle oude en dikke niet-essen in de zone langs de Wijmersweg om onduidelijke redenen geheel verwijderd.
Of, zo je wilt, 'gesnoeid' tot aan de grond:

Loppersum, Wijmersweg, 18 maart 2018. 
Foto's Blogwachter.

Slechts een enkele reus heeft mazzel en krijgt, hoewel behoorlijk verminkt, een tweede kans:

Loppersum, Wijmersweg, 18 maart 2018. 
Foto Blogwachter.

Wat je noemt een ontmoedigingsbeleid voor roeken.
En natuurlijk voor bomen. 
Maar ook een beetje voor alle andere vogels in dit bos, en voor vleermuizen, en voor reeën, en voor egeltjes...
Voor mensen zelfs, als je het mij vraagt.
Want verder trof ik in dit bos de gebruikelijke, nogal ontmoedigende ravage aan: 

Loppersum, Wijmersweg, 18 maart 2018. 
Foto Blogwachter.

Toegegeven: dit zijn (waren) wel essen.
De gemeente Loppersum en Staatsbosbeheer: 
een ijzersterk duo!
Evenals elders lijkt er te Loppersum minder haast te worden gemaakt met de kap van de dunnere maar zwaarder aangetaste of zelfs dode (en dus voor de directe omgeving levensgevaarlijke) essen dan met de dikkere (niet)essen:

Loppersum, Wijmersweg, 18 maart 2018. 
Foto Blogwachter.

Want de overduidelijk morsdode bomen op bovenstaande foto stonden er allemaal nog, 
tenminste op 18 maart.
Als het verhaal erachter maar goed is, zullen we maar zeggen.
En dát zit wel snor: 'De gemeente Loppersum is zuinig op haar bomen', aldus de - naar eigen zeggen - 'groene' gemeente Loppersum, 'en doet er alles aan om haar bomenbestand gezond te houden'.
Dat is tenminste een geruststelling:

Bomenspecial Loppersum, editie 6 juni 2018

Toch staan er wel wat gekke dingen in bovenstaand verhaal.
Sinds wanneer kunnen bomen bijvoorbeeld hooguit 70 jaar oud worden?
Hoe komt de gemeente Loppersum eigenlijk aan dergelijke dubieuze 'feiten'?
Zelfs relatief kort levende bomen, zoals de populier, kunnen minimaal 80, tot 150 jaar oud worden.
Laat staan eiken, die zelfs vele honderden jaren oud kunnen worden.
Ook volgens NRC worden veel boomsoorten beslist ouder dan 50 á 70 jaar. 
De oudste boom ter wereld is zelfs bijna duizend jaar!
Maar die staat niet in Loppersum.
Nu niet en nooit niet.
Dit omdat Loppersumse bomen, onder meer, 'wortelopdruk' kunnen veroorzaken.
De gemeente Loppersum spreekt zelfs van 'ernstige wortelopdruk' zodra een stoep drie centimeter of zelfs meer door een wortel wordt opgedrukt:

Bomenspecial Loppersum, editie 6 juni 2018

Naast 'wortelopdruk' en broedende roeken veroorzaken de Loppersumse bomen allerlei andere vormen van overlast, waaronder bladafval, afbrekende takken, het aantrekken van 'hinderlijke insecten' en - o gruwel - het leveren van een overmaat aan schaduw:

Uit bomenspecial Loppersum

Ga er maar aan staan, als gemeente.
Ook zijn de bomen te Loppersum vanzelfsprekend, 
net als overal elders, in grote aantallen ziek, zwak of misselijk.
De 'bomenspecial' maakt onder meer melding van de essentaksterfte, de eikenprocessierups - gelukkig nog niet gesignaleerd te Loppersum - en de kastanjebloedingsziekte.
Zo zal op de begraafplaats in de komende jaren een twintigtal 'monumentale kastanjes' worden gerooid.
Zijn die kastanjes echt al allemáál ziek?!
Volgens een boswachter die ik sprak worden lang niet alle kastanjes door deze ziekte aangetast.
Wel scheelt de kap van monumentale bomen natuurlijk een hoop gedoe op zo'n begraafplaats.
Denk aan 'grafopdruk', vallende blaadjes die moeten worden afgevoerd, enzovoort.
In dat geval zijn de raven - pardon, roeken - gaar:

Cartoon verkregen via internet

Voorkomen is beter dan genezen, zal de gemeente Loppersum gedacht hebben!

Kortom: hoewel kappen in geval van overlast - opdrukken van wegen en stoepen, vallende takken - als laatste optie wordt genoemd, en bomen slechts 'in het uiterste geval' door de gemeente worden verwijderd, hou je als echte  bomenliefhebber je hart vast, tenminste voor die arme bomen te Loppersum.
Al is het maar vanwege de opvallend lage plaatselijke(!) levensverwachting.

De Zwarte Zwadderneel (Marten Toonder), nooit zonder een plaatselijk buitje boven het geplaagde hoofd...